Waar komt de 1 aprilvis vandaan? Weetjes en recept van snoek (niet voor gevoelige zielen)

5/5
Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Share on whatsapp
WhatsApp
Share on email
Email
Foto: Maredsous kaas

In Frankrijk spreekt men van poisson d’avril (aprilvis). In Engelstalige landen wordt de dag April Fools’ Day (April dwazendag) genoemd, en de Russen hebben het over День Дурака (Den Doerakadag van de dommerik). In sommige Vlaamse streken spreekt men over verzenderke(n)sdag, de dag waarop je iedereen tracht ergens heen te zenden om ze beet te nemen.

Aprilvis

Het woord ‘aprilvis’ heeft meer dan één keer aanleiding gegeven tot het verspreiden van zekere folkloristische kwakkels. Het brengt ons meestal naar de Franse contreien, waar het al even betwistbaar verleden van ‘le poisson d’avril’ vol visserslatijn blijkt te steken.

Uit sommige bronnen blijkt dat de bijzondere betekenis van 1 april ontstaan is bij de Franse wijziging naar de gregoriaanse kalender, zoals opgedragen door Paus Gregorius XIII in 1582. Voor die tijd werd Nieuwjaar gevierd van 25 maart tot 1 april. 

Met de verandering van het kalendersysteem werd Nieuwjaar verplaatst naar 1 januari. Mensen die dit vergaten of die het nieuwe kalendersysteem weigerden te aanvaarden, kregen uitnodigingen voor niet-gehouden feestjes, grappige presentjes enzovoort.

aprilvis vis vissersboot

Vissers

Het ontstaan van de aprilvis wordt ook toegeschreven aan het al of niet verschijnen van aanzienlijke scholen vis voor de kusten. Sommige grapjassen zouden het plezant gevonden hebben om luidkeels aan te kondigen dat enorme hoeveelheden vis in aantocht waren, hoewel dit niet met de waarheid strookte. 

De inderhaast toegesnelde vissers werden dus spoedig gewaar dat de aangekondigde vis in feite slechts ‘een aprilvis’ was.

Vasten

De oudste Vlaams-folkloristische uitleg over het woord ‘aprilvis’ dateert uit het ‘Brussels Tijdschrift’ van 1847. Daarin staat te lezen dat het de gewoonte is om brave burgers op 1 april weg te zenden ‘om de aprilvis’ te gaan halen. 1 april valt bijna altijd in de vasten en dan is vis uiteraard het gemene voedsel. 

Men zond dan degene waarmee men de spot wou drijven weg om voor de maaltijd van de dag een aprilvis te gaan halen; het is te zeggen een vis die in april geboren zou moeten zijn. 

Al is het altijd al moeilijk om de leeftijd van een vis te bepalen, het is behoorlijk lachwekkend om al op 1 april naar een ‘aprilvis’ te vragen. Later wijzigde men de boodschappen, maar de naam of de uitdrukking iemand een aprilvis bakken zou gebleven zijn.

Feest van de zotten

De 1 aprilgrap is volgens een andere theorie ontstaan uit een vroeger middeleeuws festival: het feest van de zottenLa fête des fous was vooral in Frankrijk van de 5de tot de 16de eeuw erg populair. 

Het werd gevierd omstreeks 1 januari door het kiezen van een valse paus of bisschop en ging gepaard met allerlei rituelen en festiviteiten waarbij de geestelijkheid werd geparodieerd. Aan de basis hiervan lagen dan weer naar alle waarschijnlijkheid vroegere heidense saturnalia.

Gepocheerde snoek: niet voor gevoelige zielen!

Hoewel je nu wel zal denken “dit is een aprilgrap”,  is dit het helemaal niet. Dit ‘gruwelijk’ recept komt uit een oud kookboek. En al worden kreeften nog levend gekookt, kunnen we enkel hopen dat het op een minder gruwelijke manier gebeurt.

Men neme hiervoor een levende snoek en zet hem in een ketel met zuiver water waarin een licht purgeermiddel is opgelost. De vis zal op natuurlijke wijze zijn ingewanden reinigen. Dit reinigingsproces kan wel enkele dagen duren. 

Hierbij dient het water in de ketel regelmatig ververst te worden en elke keer dient men ook wat purgeermiddel toe te voegen. Opletten voor de vingers bij het verversen van het water! 

Patrick Caignau skrei afwerking gerecht vis van de maand Horeca Webzine

Als men de snoek nu wilt bereiden zet men de vis weer in zuiver water en men voegt een mooi groenteboeket in het water: wat prei en selder, een ui en wat gesneden wortelen. De snoek die totaal uitgehongerd is, zal de groenten verslinden. Wacht niet tot de vertering begint maar zet de ketel terstond op het vuur. Men verwarmt zachtjes, voegt nog wat zout en peper toe en een kruidenbosje. 

Laat de vis de nodige tijd pocheren, zorg er vooral voor dat hij goed dood is en dien op met gesmolten boter. Het visvlees zal helemaal doordrongen zijn van de aromaten.

Bron: Wikipedia

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Share on whatsapp
WhatsApp
Share on email
Email

Gratis abonnement

Abonneer je gratis op Horeca Webzine en ontvang tweewekelijks op zaterdagmorgen in je mailbox het allerlaatste nieuws, originele tips, weetjes, inspirerende verhalen en aanbiedingen van en voor de horeca.

Zonder dat je er iets extra hoeft voor te doen, maak je ook tweewekelijks kans op tal van culinaire geschenken.

Om de nieuwsbrief te kunnen personaliseren, willen we graag weten wie je bent. Voor iedere lijst die je aanstipt, krijg je een gepersonaliseerde nieuwsbrief.

Het gratis abonnement op Horeca Webzine kan op ieder moment worden opgezegd.

Nieuwe berichten